31 grudnia, w ostatnim dniu 2004 roku, polska Wikipedia ( http://pl.wikipedia.org ) przekroczyła magiczną barierę 50 tysięcy haseł. Polska wersja Wikipedii ruszyła we wrześniu 2001 roku i jest częścią wielkiego międzynarodowego przedsięwzięcia opracowania wolnej encyklopedii internetowej dostępnej na licencji GNU FDL w niemal w 200 językach. Pod względem liczby haseł polska wersja zajmuje 6 miejsce na świecie.

Entuzjazm popłaca

Szalony, czy nawet niedorzeczny zdaniem wielu sceptyków, pomysł powierzenia dzieła tworzenia encyklopedii amatorom okazał się strzałem w dziesiątkę i kolejnym dowodem nieograniczonego potencjału tkwiącego w wolontariuszach, a szczególnie w ruchu Open Source. Ich entuzjazm, niewiele mu ustępująca wiedza i umiejętność pisania haseł encyklopedycznych, w ciągu trzech zaledwie lat sprawiły, że dysponujemy wolnym, powszechnie dostępnym źródłem informacji, które w znacznej części nie ustępuje profesjonalnym encyklopediom, a w wielu miejscach je nawet przewyższa.

Zapał polskich wikipedystów dobrze rokuje na przyszłość, a choć ciągle jeszcze znacznie ustępujemy ilościowo tworzonym przez profesjonalistów źródłom wiedzy, za kilka lat zdecydowanie je przewyższymy, stając się najważniejszym kompendium w polskim Internecie, podobnie jak angielska Wikipedia ze swoimi 440 tysiącami haseł.

Najważniejszym problemem, przed jakim stoi nasza Wikipedia, podobnie jak i wszystkie "zaprzyjaźnione" encyklopedie, jest jakość haseł - dokładność, rzetelność, konieczność respektowania praw autorskich, to drogowskazy każdego zaangażowanego autora Wikipedii, które ciągle jeszcze są w większej czy mniejszej mierze postulatem.

Nasze plusy

* Mobilizujące poczucie wspólnoty autorów, satysfakcja ze współuczestniczenia w tworzeniu istotnego źródła wiedzy, poczucie wypełniania ważnej misji społecznej
* Aktywizacja wielu osób, które nie miały przedtem okazji podzielenia się swoją wiedzą
* Atrakcyjne miejsce dla profesjonalistów, którzy nie uczestniczą w zawodowych zespołach encyklopedycznych – swoista kuźnia autorska dla setek osób
* Pożytkowanie wiedzy i doświadczenia osób, które nie są już czynne zawodowo
* Liczna rzesza autorów - 9977 zarejestrowanych czytelników (31 grudnia 2004 r.), oprócz tego wielu autorów wprowadzających edycję bez rejestracji
* Aktualność i dynamiczne reagowanie na zachodzące wydarzenia - informacje ukazują się często w parę chwil po zaistnieniu faktu
* Nieograniczone możliwości rozwoju
* Wzajemne kontrolowanie się autorów dzięki specjalnym stronom poświęconym dyskusji zarówno na temat danego hasła, jak i działalności konkretnych wikipedystów
* Łatwość tworzenia i poprawiania haseł
* Możliwość korzystania z zasobów innych Wikipedii
* Łączenie wielu aspektów wiedzy we współpracy z siostrzanymi projektami Wikipedii
* Łączenie pokrewnych informacji za pomocą hipertekstu, ułatwiającego śledzenie złożonych zagadnień
* Możliwość dzielenia się materiałami multimedialnymi (zdjęcia, nagrania, filmy) pochodzącymi od dziesiątek tysięcy autorów z całego świata
* Średnia długość hasła znacznie przekraczająca wielkość haseł w tradycyjnych encyklopediach
* Kategoryzacja wiedzy, niespotykana w innych encyklopediach
* Obsługa wielu alfabetów respektująca narodowe tradycje
* Możliwość tworzenia portali tematycznych, m. in.: Biologia - Chemia - Fantastyka - Geografia - Historia - Informatyka - Polityka - Sport - Seriale telewizyjne
* Możliwość swobodnego wykorzystywania wiedzy zgromadzonej w Wikipedii, nawet w celach komercyjnych, na podstawie licencji GNU Free Documentation Licence

Nasze minusy

* Brak formalnych kwalifikacji zawodowych encyklopedystów
* Zbyt mały jeszcze udział profesjonalistów w tworzeniu Wikipedii
* Spontaniczny, nie podlegający żadnemu centralnemu planowaniu dobór haseł
* Niewystarczająca jakość merytoryczna sporej części haseł
* Znaczna ilość haseł jeszcze zbyt krótkich (zalążków)
* Niewystarczający poziom językowy (stylistyka, ortografia) niektórych haseł
* Przekonanie wielu osób o większym znaczeniu ilości niż jakości
* Podatność na wandalizmy
* Podatność na stronniczość i brak neutralności
* Trudność zidentyfikowania niektórych naruszeń praw autorskich
* Ryzyko wojen edycyjnych
* Nierównomierny rozwój Wikipedii, w efekcie czego niektóre zagadnienia są szeroko opisane, inne słabo lub prawie wcale
* Pojawiające się sporadycznie kłopoty techniczne i powolność systemu spowodowane szybkim rozwojem projektu.

Jak rośniemy

Polska Wikipedia wystartowała 26 września 2001 r. Oto najważniejsze liczby charakteryzujące rozwój encyklopedii (liczba haseł):

* 26 września 2001 r. - 0 start
* 12 stycznia 2002 r. - 815
* 1 lipca 2002 r. - 3108
* 11 stycznia 2003 r. - 6310
* 2 lipca 2003 r. - 11.232
* 1 stycznia 2004 r. - 18.838
* 11 lipca 2004 r. - 33.640
* 15 listopada 2004 r. - 44.600
* 31 grudnia 2004 r. - 50.000

W 2002 r. pisaliśmy codziennie średnio 15 nowych artykułów, w 2003 r. 35 nowych artykułów, a w 2004 r. liczba to skoczyła do 82 nowych artykułów. W drugiej połowie 2004 r. jest to już znacznie ponad 100 nowych haseł każdego dnia. W listopadzie 2004 r. średnia dzienna wynosiła 133 nowych haseł.

O ile w 2002 r. średnio na jeden artykuł przypadały zaledwie dwie edycje, o tyle w drugiej połowie 2004 r. na każdy artykuł przypada 8 edycji. W listopadzie 2004 r. dokonano 43.768 edycji.

Tempo wzrostu, choć w naturalny sposób maleje, ciągle utrzymuje się znacznie powyżej 100% rocznie. W 2002 r. polska Wikipedia urosła 7,7 raza, w 2003 r. 3,1 raza, w 2004 r. 2,5 raza. Mamy szansę podwoić zasoby w ciągu 2005 r. i osiągnąć magiczną granicę 100 tys. haseł. Oczywiście nie będzie to łatwe zadanie, zwłaszcza że chcemy wydatnie poprawić jakość – zadanie jednak priorytetowe.

Popularność

Coraz więcej haseł wpisywanych w wyszukiwarkach prowadzi zainteresowanych na strony Wikipedii. Średnia liczba dziennych odwiedzin wynosiła w październiku 2004 - 35.610. W pierwszej połowie 2003 roku średnia ta była 10 razy niższa.

Jak rośnie wspólnota

O ile w początkach polskiej Wikipedii przybywało miesięcznie kilka nowych osób, wprowadzających co najmniej 10 edycji, o tyle w 2004 r. to sa już dziesiątki aktywnych wikipedystów. W październiku 2004 roku jest już 776 osób, które dokonały co najmniej 10 edycji w Wikipedii. Wzrasta także liczba bardzo aktywnych wikipedystów, wprowadzających co najmniej 100 edycji miesięcznie:

* styczeń 2002 r. - tylko jeden zagorzały zwolennik przedsięwzięcia
* lipiec 2002 r. - 7
* styczeń 2003 r. - 14
* lipiec 2003 r. - 12
* styczeń 2004 r. - 28
* lipiec 2004 r. - 42
* październik 2004 r. - 70

Na początku 2005 r. w polskiej Wikipedii powinno być już 10 tys. zarejestrowanych jej autorów.

źródło: e-mail

Czytań: 722